-
1 system
1) система || системный3) вчт операционная система; программа-супервизор5) вчт большая программа6) метод; способ; алгоритм•system halted — "система остановлена" ( экранное сообщение об остановке компьютера при наличии серьёзной ошибки)
- CPsystem- H-system- h-system- hydrogen-air/lead battery hybrid system- Ksystem- Lsystem- L*a*b* system- master/slave computer system- p-system- y-system- Δ-system -
2 GDS
1) Общая лексика: (Global Distribution System) GDS (глобальная система бронирования) (Коды GDS используются при бронировании гостиничных номеров)2) Компьютерная техника: Global Directory Service, Graphics Display System3) Авиация: глобальная дистрибутивная система4) Медицина: Global Data Sheets5) Военный термин: FSU Guards, Generator Drive Shaft, Group Decision Support, gas deployed skirt, general declassification schedule, general defense sector, geodetic data sheet, ground data system, ground display system6) Техника: graphic data set, graphic data system, graphic display system7) Бухгалтерия: General Depreciation System8) Телекоммуникации: Global Distribution System, глобальная распределительная система9) Сокращение: Great Dark Spot, Gun Display System, Geriatric Depression Scale10) Электроника: Generalized Desired State, Graphical design software, Graphical design system11) Вычислительная техника: Global Directory Services, Global Directory Service (DCE), Generalized Data Stream (IBM, APPC), Great Dark Spot (Space)12) Неврология: Global Deterioration Scale - шкала общего ухудшения состояния (Используется для оценки выраженности когнитивных нарушений у больных болезнью Альцгеймера, www. alzalliance.org/pdfs/Global%20Deterioration%20Scale.pdf), шкала общей выраженности когнитивных нарушений13) Фирменный знак: Grinning Dog Studios14) Деловая лексика: Gross Debt Service15) Сахалин А: Gas-Distributing station16) Расширение файла: McDonnell-Douglas Things17) Газоперерабатывающие заводы: система обнаружения утечки газа (gas detection system)18) Карачаганак: Газораспределительная система ( ГРС) (Gas Distribution Station)19) Гостиничное дело: ГДС (= Global Distribution System (глобальная дистрибутивная система), напр. Amadeus, Galileo, Worldspan)20) Фармация: Global Data Sheet21) НАСА: Ground Data System, Goldstone22) Программное обеспечение: Google Desktop Search -
3 Gds
1) Общая лексика: (Global Distribution System) GDS (глобальная система бронирования) (Коды GDS используются при бронировании гостиничных номеров)2) Компьютерная техника: Global Directory Service, Graphics Display System3) Авиация: глобальная дистрибутивная система4) Медицина: Global Data Sheets5) Военный термин: FSU Guards, Generator Drive Shaft, Group Decision Support, gas deployed skirt, general declassification schedule, general defense sector, geodetic data sheet, ground data system, ground display system6) Техника: graphic data set, graphic data system, graphic display system7) Бухгалтерия: General Depreciation System8) Телекоммуникации: Global Distribution System, глобальная распределительная система9) Сокращение: Great Dark Spot, Gun Display System, Geriatric Depression Scale10) Электроника: Generalized Desired State, Graphical design software, Graphical design system11) Вычислительная техника: Global Directory Services, Global Directory Service (DCE), Generalized Data Stream (IBM, APPC), Great Dark Spot (Space)12) Неврология: Global Deterioration Scale - шкала общего ухудшения состояния (Используется для оценки выраженности когнитивных нарушений у больных болезнью Альцгеймера, www. alzalliance.org/pdfs/Global%20Deterioration%20Scale.pdf), шкала общей выраженности когнитивных нарушений13) Фирменный знак: Grinning Dog Studios14) Деловая лексика: Gross Debt Service15) Сахалин А: Gas-Distributing station16) Расширение файла: McDonnell-Douglas Things17) Газоперерабатывающие заводы: система обнаружения утечки газа (gas detection system)18) Карачаганак: Газораспределительная система ( ГРС) (Gas Distribution Station)19) Гостиничное дело: ГДС (= Global Distribution System (глобальная дистрибутивная система), напр. Amadeus, Galileo, Worldspan)20) Фармация: Global Data Sheet21) НАСА: Ground Data System, Goldstone22) Программное обеспечение: Google Desktop Search -
4 gds
1) Общая лексика: (Global Distribution System) GDS (глобальная система бронирования) (Коды GDS используются при бронировании гостиничных номеров)2) Компьютерная техника: Global Directory Service, Graphics Display System3) Авиация: глобальная дистрибутивная система4) Медицина: Global Data Sheets5) Военный термин: FSU Guards, Generator Drive Shaft, Group Decision Support, gas deployed skirt, general declassification schedule, general defense sector, geodetic data sheet, ground data system, ground display system6) Техника: graphic data set, graphic data system, graphic display system7) Бухгалтерия: General Depreciation System8) Телекоммуникации: Global Distribution System, глобальная распределительная система9) Сокращение: Great Dark Spot, Gun Display System, Geriatric Depression Scale10) Электроника: Generalized Desired State, Graphical design software, Graphical design system11) Вычислительная техника: Global Directory Services, Global Directory Service (DCE), Generalized Data Stream (IBM, APPC), Great Dark Spot (Space)12) Неврология: Global Deterioration Scale - шкала общего ухудшения состояния (Используется для оценки выраженности когнитивных нарушений у больных болезнью Альцгеймера, www. alzalliance.org/pdfs/Global%20Deterioration%20Scale.pdf), шкала общей выраженности когнитивных нарушений13) Фирменный знак: Grinning Dog Studios14) Деловая лексика: Gross Debt Service15) Сахалин А: Gas-Distributing station16) Расширение файла: McDonnell-Douglas Things17) Газоперерабатывающие заводы: система обнаружения утечки газа (gas detection system)18) Карачаганак: Газораспределительная система ( ГРС) (Gas Distribution Station)19) Гостиничное дело: ГДС (= Global Distribution System (глобальная дистрибутивная система), напр. Amadeus, Galileo, Worldspan)20) Фармация: Global Data Sheet21) НАСА: Ground Data System, Goldstone22) Программное обеспечение: Google Desktop Search -
5 technique
2) технология; (технологический) приём3) алгоритм4) оборудование; технические средства; техника•-
active neutron technique
-
Afmag technique
-
airborne technique
-
air-conditioning technique
-
alignment technique
-
alloy-diffusion technique
-
anchoring technique
-
angled-lapping technique
-
angle-lapping technique
-
angled-lap technique
-
angle-lap technique
-
apertured-detector technique
-
arc-melting technique
-
assembly technique
-
audio record cutting technique
-
audio-frequency magnetic technique
-
batch-fabrication technique
-
batch technique
-
beam-lead microcircuit technique
-
birefringent coating technique
-
bonding technique
-
brittle coating technique
-
broadside technique
-
BTR technique
-
carbon extraction technique
-
cementing technique
-
check summation technique
-
check sum technique
-
chemiluminescence technique
-
cine technique
-
circuit technique
-
CM technique
-
collector-diffusion isolation technique
-
computer simulation techniques
-
computing technique
-
conformable masking technique
-
coring technique
-
cryogenic technique
-
crystal growth technique
-
crystal-pulling technique
-
curing technique
-
curve-fitting technique
-
Czochralski growth technique
-
Czochralski technique
-
decoration technique
-
design technique
-
destructive inspection technique
-
diffusion technique
-
direct writing technique
-
diversity technique
-
doping technique
-
dot-and-dash technique
-
double-specimen technique
-
double-theodolite technique
-
drilling technique
-
dry etching technique
-
dry etch technique
-
echo-sounding technique
-
editing technique
-
electrodeless technique
-
electron channeling technique
-
electron-ion storage technique
-
electroplating technique
-
encapsulation technique
-
energy conservation technique
-
energy conversion technique
-
epitaxial growth technique
-
epitaxial technique
-
etching technique
-
etch technique
-
evaporation technique
-
expanding-spread technique
-
fabrication technique
-
face-down technique
-
Fane knit technique
-
figure-of-eight technique
-
film technique
-
film-carrier technique
-
fine-line technique
-
fixed-abrasive machining technique
-
flip-chip technique
-
floating-zone technique
-
float-zone technique
-
floating-charge technique
-
flood routing technique
-
fluidization technique
-
folded-spectrum technique
-
forecasting technique
-
fracture replica technique
-
freezing technique
-
gamma-ray technique
-
geomagnetic induction technique
-
graphical design technique
-
gravity anchoring technique
-
growing technique
-
head space technique
-
heat pulse technique
-
heuristic technique
-
high-speed motion-picture technique
-
high-tech machining technique
-
high-vacuum technique
-
high-voltage technique
-
high-voltage testing technique
-
high-voltage test technique
-
holographic technique
-
horizontal stacking technique
-
hyperflow technique
-
imaging technique
-
in-cycle gaging technique
-
infrared nondestructive technique
-
in-process gaging technique
-
integrated-circuit technique
-
integrated technique
-
interconnection technique
-
interference technique
-
ion implantation technique
-
ion-exchange technique
-
isolation technique
-
isotope correlation technique
-
job setting technique
-
junction isolation technique
-
ladle-degassing technique
-
layout technique
-
lift-off technique
-
lithographic technique
-
long-hole technique
-
loose-abrasive machining technique
-
manufacturing technique
-
mask technique
-
masking technique
-
mass-flow technique
-
mass-spectrometric technique
-
matrix technique
-
microalloy technique
-
microelectronic technique
-
microfabrication technique
-
microprobe technique
-
microscopic technique
-
microstructure fabrication technique
-
microstructure technique
-
mid-depth tow technique
-
motion-picture technique
-
mounting technique
-
multicamera technique
-
multichip bonding technique
-
multiple seismometer technique
-
multiple-access technique
-
near-bottom tow technique
-
nondestructive inspection technique
-
normal-freezing technique
-
observing technique
-
optimizing technique
-
ordered elimination technique
-
overlay technique
-
packaging technique
-
parallel-line technique
-
parts classification technique
-
pattern recognition technique
-
pattern-defining technique
-
phase separation and leaching technique
-
photoelastic technique
-
photofinishing technique
-
photographic technique
-
photolithographic technique
-
photoprocessing technique
-
photoresist-processing technique
-
piled anchoring technique
-
piled/gravity anchoring technique
-
pilot technique
-
potential-drop-ratio technique
-
preferential etching technique
-
preferential etch technique
-
printed-circuit technique
-
probe technique
-
processing technique
-
production technique
-
program production technique
-
programming technique
-
projection technique
-
pulse-echo technique
-
pyrometric technique
-
radioactive tracer technique
-
radio-echo technique
-
ramp assisted toil casting technique
-
refrigeration technique
-
registration technique
-
reocasting technique
-
replica technique
-
river-basin simulation technique
-
robotic handling techniques
-
roll-and-scroll technique
-
roll technique
-
round-robin technique
-
screen-printing technique
-
selective ion etching technique
-
selective ion etch technique
-
self-synchronization technique
-
side-wall neutron technique
-
silk-screening technique
-
simulation technique
-
spill-cleaning technique
-
spin-on technique
-
sputtering technique
-
stimulation technique
-
strain anneal technique
-
structural arrest technique
-
suction anchoring technique
-
surface passivation technique
-
tape-automated-bonding technique
-
technique of directional crystallization
-
technique of mold reciprocation
-
television production technique
-
television technique
-
testing technique
-
thermocompression technique
-
through-flow line servicing technique
-
time-lapse technique
-
touch trigger probing technique
-
tribometric technique
-
two-point technique
-
ultrahigh-vacuum technique
-
unmanned production technique
-
vacuum technique
-
vapor-phase epitaxial technique
-
vertical crystal pulling technique
-
vertical pulling technique
-
video tape editing technique
-
voltage balancing technique
-
water allocation technique
-
water injection-fume exhaustion technique
-
water-system optimization technique
-
wet etching technique
-
wet etch technique
-
wire-line technique
-
zone-melting technique -
6 GQDS
Сокращение: Graphical Query and Design System -
7 Fjalor i shkurtër terminoiogjik i informatikës
AAbort - ndërprerje e operacionit, procesit ose procedures gjatë kryerjes së tij.Accept - pranon.Access time - koha e arritjes së të dhënave.Accessories - veglat ndihmëse në Windows.Adapter - kartelë për zgjerim e cila instalohet në kompjuter.Adress register - numër hemksadecimal i cili e tregon adresën e lokacionit të caktuar të memorjes.Algorithm - zgjidhja e një problemi hap pas hapi.allocate - ndarje të resurseve të kompjuterit, si për shembull në disk, shtypës ose memorje të çdo skedari, shfrytëzuesi ose procesi.alpha numeric characters - shenja alfanu-merike. Të gjitha shenjat që i shfrytëzon kompjuteri, përfshirë këtu edhe shkronjat, shifrat, shenjat për interpunksion dhe shenjat speciale, siç janë: \$, \@ i \#ANSI (American National Standar Institute) - Instituti Nacional Amerikan për Standarde.ASCII ( American Standard Code for Information Interchange) - Kodi amerikan për këmbim të informacioneve. Renditje standarde e shtatë shifrave binare (shifra e shtatë mund të jepet për kontroll të çiftësisë) e cila aplikohet për paraqitjen e shenjave në kompjuter.Animation - animacion - Iluzion i lëvizjes me paraqitje të shpejtë të fotografive të njëpasnjëshme, e cila arrihet me përdorim të harduerit dhe softuerit përkatës. Programet më të njohura për animacion janë: 3 D Studio, Autodesk Chaos, Imagine etj.Application - program i cili është i dedikuar për shfrytëzuesit e rëndomtë, i cili është i projektuar për kryerje të ndonjë pune të caktuar. Për shembull aplikacioni për kontabilitet financiar.Application development tools - vegla për krijim të programeve aplikative.ALU ( Arithmetic-Logic Unit) - njësi aritmetiko-logjike. Është pjesë e njësisë qendrore (çip i mikroprocesorit) e cila kryen operacione kryesore aritmetike dhe logjike me të dhënat.Artificial Intelligence - intelegjencë artificiale. Emër i sistemeve të kompjuterit që duhet të shfaqin inteligjencë njerëzore, si kuptim për fjalën e thënë, si reagim ndaj ambientit të tyre fizik dhe adaptimit ndaj kushteve të tilla.Ascending order - rendi i radhitjes së elementeve sipas rendit të rritjes, prej vlerave më të vogla kah më të mëdhatë (a, b, c...)Assembler - përkthyes programor. Program i projektuar që t'i transformojë instruksionet simbolike në formë më të qëlluar për t'i kryer në kompjuter.Assign - dhënie vlerë diçkaje që është shfrytëzuar në programim.Asterisk - shenja * (yll). Përdoret si shenjë xhoker që mundëson specifikim të disa skedarëve përnjëherë.Auto CAD - program aplikativ për projektim kompjuterik dhe disenjim.BBackbone - niveli më i lartë në një rrjet kierarkik kompjuterik.Backslash - shenja \\ ( ASCII kodi 92). Përdoret në specifikimin e rrugës së diskut ku gjendet skedari i kërkuar.Backspace - zhvendosje e kursorit për një vend prapa.Backup - kopje rezerve. Bëhet kopje e përmbajtjes së diskut të kompjuterit dhe atë në mënyrë periodike, ndërsa vendoset në shirit magnetik ose në CD.Bad sector - sektori jo në rregull. Pjesë e disketës ose diskut ku nuk nuk mund dhe ku nuk është e sigurt të shkruhen informacioneBad trac table - tabelë e shtigjeve që nuk janë në rregull. Listë e pjesëve të çrregulluara fabrikisht dhe të pasigurta për shkruarje, e cila është e ngjitur në pjesën e prapme të diksut.Bandwidth - njësi matëse për sasinë e të dhënave të cilat mund të transmetohen përmes ndonjë rrjeti të komunikimit në një sekondë.Bar chart - diagram në formë të shiritave.Bar code - paraqitje e shenjave alfanu-merike me ndihmën e vijave vertikale me gjatësi të ndryshme. Përdoret si mënyrë për shifrim universal të prodhimeve.Bar code reader - lexues bar cod. Pajisje optike për lexim të shenjave bar cod.BIOS (Basic Input Output System) - grup i programeve më të vogla detyra e të cilave është të shfaqë test rutinor kur kyçet kompjuteri, si dhe ta startojë sistemin operativ të kompjuterit.BASIC - gjuhë programore e cila është e lehtë për mësim.Batch - pako. Bashkësi e elementeve ose dokumeneteve të cilat përpunohen si tërësi.Batch processing - përpunim paketor. Teknikë që përdor vetëm një inkuadrim të programit në memorjen kryesore për shkak të përpunimit të më tepër detyrave të veçanta njëra pas tjetrës.Baud - bod. Kapacitet maksimal për transmetim të informacioneve në një kanal të komunikimit, i cili është njësi matëse e numrit të ndryshimeve të niveleve në sekondë.Benchmark - krahasim. Program standard i cili shërben për përcaktimin e performansave të kompjuterëve të ndryshëm.Beta version - version prove i softuerit para daljes së tij zyrtare në treg.BIT ( Binary digiT) - shifra binare janë 0 dhe 1. Kompjuterët digjital procesojnë informacione në formë digjitale, ndërsa zbatojnë vetëm shifra të sistemit binar. Ato zakonisht paraqiten me tension prej 5 V për numrin 1, gjegjësisht 0 V për numrin O.Binary file - skedar binar i cili përbëhet prej disa bitave, por i cili nuk është skedar tekstual. Zakonisht ato janë programe me fotografi.Binary system - sistem binar. Sistem numërimi për shkruarje të numrave në kompjuter. Aty ka vetëm dy shifra 0 dhe 1.Bps (Bits per second) - bit në sekondë. Masë për shpejtësinë e transmetimit të rrjetave kompjuterikeBlank - i zbrazët, i pashkruar. Shenjë që i përdoret për paraqitjen e vendit të zbrazët ndërmjet shenjave të shtypura.Bold - shkronja me kontura më të trasha dhe më të errëtaBookmark - reference e cila na drejton kah ndonjë dokument i caktuar hipertekstual i Internetit.Boot - startimi i kompjuterit, gjatë së cilës fillon puna e sistemit operativ.Boot block - pjesë e diskut ku gjendet softueri i cili i mundëson kompjuterit ta fillojë punën.Boot disk - disk ose disketë prej së cilës startohet sistemi operativ.Break - ndërpren. Sinjal special i cili e ndërpet punën e ndonjë programi. Shpesh fitohet me shtypje të tasteve Ctrl dhe C përnjëherë.Browser - fletëkërkues. Program i cili është i dedikuar për shikimin e dokumenteve hipertekstuale të Internetit. Me ndihmën e tij shrytëzohet servisi më i dobishëm i Internetit WWW (W orld W ide W eb). Fletëkërkuesit më të njohur janë Microsoft Internet Explorer dhe Netscape Navigator.Buffer - bafer. Vend në kujtesën kryesore të kompjuterit për ruajtje të përkohshme të të dhënave.Bug - gabim, defekt. Gabim i paqëllimtë në program, për shkak të të cilit programi nuk punon si duhet. Në përkthimin më tekstual nënkupton bubë dhe mendohet se rrjedh prej ngjarjes kur mola është kapur për ndonjë relej të kompjuterëve të parë dhe e ka pamundësuar punën e tij.Bullet - shenjë për renditje e cila përdoret në programet për përpunim të tekstit.BBS (Bulletin Board System) - tabelë elektronike për shpallje. Shërbim telekomunikues përmes të të cilit konsumatorët komunikojnë, këmbejnë informata etj.Bus - mbledhëse. E lidh pllakën amë të kompjuterit me procesorin, kujtesën, diskun dhe elementet tjera kompjuterike.Byte - bajt. Tetë bita. Shpesh është numër binar tetëshifror i cili paraqet një shkronjë.CCache - kesh. Pjesë e kujtesën e rezervuar për ruajtje të të dhënave që përdoren shpesh, te të cilat procesori ka qasje shumë më të shpejtë sesa në hard disk. Kujtesën kesh mund të gjendet në memorjen RAM ose në hard disk.Cancel button - tast për shfuqizimin e funksionit të zgjedhur. Te numri më i madh i programeve tasti për shfuqizim aktivizohet me shtypjen e tastit Esc.Case sensitive - dallimi i shkronjave të mëdha dhe të vogla. Me shpesh gjatë krahasimit të dy fjalëve apo teksteve.CRT (cathode ray tube) - gypi katodik i ekranit.CPU (C entral P rocessing U nit) - njësi qendrore e procesuimit. Zemër e kompjuterit personal. Udhëheq dhe drejton me të gjitha operacionet për përpunim të të dhënave.Centronics port - portë e kompjuterit në të cilën shpesh lidhet shtypësi.Chanel - kanal. Rrugë në të cilën transmetohet informacioni digjital në kompjuter.Character - shenjë; karakter. Cilado shkronjë, shenjë e interpunksionit, ose ndonjë nga njëqind shenjat tjera që mund të vërehen në ekran, gjegjësisht të cilat mund të shtypen.CPI (character per inch) - numër i shenjave në një inç. Njësi matëse për matjen e dendësisë së shkrimit. Shprehet me numër të shenjave në një inç.Check box - kuti katrore për dialog e cila mund të jetë e kyçur ose e çkyçur, gjegjësisht të jetë e zgjedhur ose jo, ndonjë opcion në kornizën për dialog.Checksum - shumë për kontroll. Shuma e numrave që përdoren për kontrollim të mbledhjes.Click - klik. Shtypje dhe lëshim i tastit të minakut, pa mos e lëvizur.Client - klient. Sistem i cili mund të punojë i pavarur, edhe pse në një masë edhe ky është i varur prej ndonjë sisitemi tjetër. Për kompjuterin që është i lidhur në rrjet kompjuterik shpesh thuhet se është klient.Client-server network - rrjet i tipit klient-server.Clip art - bashkësi e vizatimeve grafike dhe fotografive të shkruara në skedar të veçantë i cili është i arritshëm për përdorim të ndonjë aplikacioni, për shembull, për përpunim të tekstit ose të grafikës.Clipboard - kohësisht, skladim i fshehur për tekst ose fotografi të cilat priten ose kopjohen.Clock speed - shpejtësi e ores. Shpejtësia e punës së procesorit në kompjuter matet me megahercë (MHz) ose me gigahercë (GHz).Sa më e shpejtë është shpejtësia e procesorit, aq më tepër urdhëra mund të kryejë kompjuteri.Clone - klon. Kompjuter i cili paraqet kopje të suksesshme të kompjuterit tjetër të (standardizuar). Më shpesh kjo u dedikohet atyre kompjuterëve të cilët janë kompatibil me kompjuterët e kompanisë IBM.Cod - kod. Diçka që është shkruar me gjuhën kompjuterike, në letër ose në kompjuter.Code page - faqe e koduar. Tabelë e cila tregon se cili karakter i përgjigjet shenjës në ekran dhe me shtypjen e tasterit a përfitohet e njëjta shenjë.CGA (Color Graphics Adapter) -videokartelë e cila është më e vjetëruar.COM port - portë seriale. Më shpesh në kompjuterët ekzistojnë dy porta seriale të shënuara si C0M1 dhe COM2.Command interperter - program i cili i integron dhe i përpunon urdhërat e dhënë në kompjuter. Në sistemin operativ DOS është programi C0MAND.COM, ndërsa në WINDOWS është WIN.INICOBOL (Common Business Orientated Language) - gjuhë progamore nga gjeneratat më të vjetra të cilat përdoren për aplikacione financiare.Communication protocol - përmbledhje e programeve e cila mundëson transmetim dhe këmbim të të dhënave ndërmjet dy ose më tepër kompjuterëve.CD (Compact Disc) - kompakt disk. Medium për memorim të të dhënave digjitale dhe audio. Në kompakt disk mund të vendoset muzikë prej 72 minutave ose të dhëna prej 650 MB.CD ROM (Comapct Disc Read Only Memory) - njësi harduerike për leximin e kompakt disqeve. Me këtë njësi mund vetëm të lexojmë e jo edhe të shlyejmë ose të regjistrojmë të dhëna të reja.COMPAQ (COMPAtibility Quality) - shenjë e prodhimeve cilësore të kompjuterëve desktop dhe laptop.Compiler - kompajler; përkthyes. Program i cili i përkthen disa gjuhë të larta programesh në ndonjë gjuhë makinerike.CompuServe - njëra ndër rrjetat më të mëdha të Internetit në botë. Klientëve të tyre ju ofron këmbim të skedarëve, të të dhënave, të postës elektronike etj.CAD (Computer Aided Design) - shfrytëzim i kompjuterit për krijime të vizatimeve ose për projektime të ndonjë objekti ose sistemi. Programet më të njohura nga kjo sferë janë Auto Cad, Auto Sketch, Design CAD, Lab View etj.CAM (Computer Aided Manifacture) - prodhim me ndihmën e kompjuterit.CASE (Computer Aided Software Engineering) - vegël softuerike për programerët. Shfrytëzohen për planifikim, analizim si dhe projektim të dokumentacionit në softuerin kompjuterik.Computer analyst - analitik kompjuteristik. Person i cili i definon problemet dhe saktësisht i pëcakton hapat për zgjidhjen e tyre me anë të kompjuterit.Configuration - konfiguracion. Mënyrë e lidhshmërisë së kompjuterit me njësitë tjera periferike në një sistem të përbashkët.Controller - vegël teknike e cila i mundëson veglës tjetër të komunikojë me kompjuterin.Conversion - konverzion. Proces i transformimit të të dhënave (tekst, grafik) nga një format në tjetër.Cooki file - skedar në të cilin ruhen skedarët e shfrytëzuar (cookies). Zakonisht gjendet në emërtuesin bashk me fletëkërkuesin (shembull në emërtuesin Internet Explorer).Corel DRAW- Pako programore e dedikuar për vizatim dhe punim me fotografi.Corrupted file - skedar i dëmtuar. Dëmtimi mund të jetë për shkak të ektorëve të diskut që nuk janë në rregull, prishjes fizike ose gabimeve të shkaktuara nga programi.Crash - gjendje kur kompjuteri bie prej funksionimit të tij dhe më tutje nuk mund të përdoret. Pas kësaj kompjuteri zakonisht përseri startohet.Current drive - disk me të cilin shfrytëzuesi punon momentalisht.Cursor - kursori. Tregues i pozicionimit. Vijë vertikale e lëvizshme që dridhet dhe vezullon e që paraqitet në ekran si indikator vizuel e cila mund të dislokohet edhe vertikalisht edhe horizontalisht me anë të urdhërave prej tastierës.Cyberphobia - kiberfobia. Frikë nga kompjuteri.CRC (Cyclic Redundancy Check) - metodë e testimit për të dhënat dalëse nga disku për shkak të sigurisë prej gabimeve.DData - të dhënat. Nocion i përgjithshëm për numrat, simbolet dhe madhësitë analoge të cilat shfrytëzohen si madhësi dalëse për përpunimin e kompjuterit.Database - baza e të dhënave. Bashkësi e të dhënave të lidhura ndërmjet vete dhe të organizuara paraprakisht. Programet më të njohura për udhëheqjen e bazave të të dhënave janë: Oracle, MS SQL Server, Informix, Sybase etj.Data security - mbrojtje e të dhënave nga ndërhyrjet e qëllimta ose të rastësishme nga njerëz jo të autorizuar.Data type - tip i të dhënave. Mund të jenë: tekstuale, numerike, logjike, dhe të dhëna të datave.Dead lock - ndërprerje; bllokim. Situatë kur ndonjë program nuk mund të realizohet në kompjuter, për shkak se e pret rastin që faktikisht kurrë nuk do të ndodh.Debug - testim i programit të kompjuterit me korrigjim të gabimeve të paraqitura në te.Default value - ndonjë vlerë që nënkuptohet. Vlerë që programi automatikisht e zgjedh po qe se shfrytëzuesi nuk jep ndonjë vlerë tjetër. Për shembull ngjyrat që i jep WIND0WS-i janë default vetëm po qe se shfrytëzuesi nuk i përdor.Defragmentation - defragmentim. Proces i bashkangjitjes i të dhënave të një programi në disk, që të mund të shpejtohet puna e tij. Është e preferueshme që defragmenting të bëhet një herë në javë, për të shpejtuar punën e diskut.Density - dendësi. Njësi matëse për numrin e të dhënave të cilat mund të shkruhen në ndonjë medium (disketë, shirit magnetik etj).Decsending sort - renditje me radhitje të kundërt.Desktop - sipërfaqja aktive e ekranit gjatë punës me Windows, e cila përmban dritare dhe ikona.Desktop computer - kompjuter i cili pozicionohet horizontalisht në tavolinën punës.DTP (Desktop Publishing) - Pako e softuerit me të cilën kompjuteri mund të përdoret për disenj të dokumenteve, duke përfshirë fotografi, tekst dhe kontroll të pamjes së dokumenteve dhe shtypjen e tyre.Destination file - skedar që pranon.Device - vegël, mjet, përbërje, njësi. Nocion i përgjithshëm i cili shfrytëzohet për të identifikuar ndonjë komponentë të kompjuterit (disk, tastaturë, minak, etj).Device driver - softuer i cili i mundëson kompjuterit të komunikojë me njësitë periferike.DAT (Digital Audio Tape) - shirit magnetik në të cilin memorizohen të dhënat me sasi shumë të mëdha.DVD (Digital Video Disk) - teknologji e harduerit e cila mundëson shiqimin e filmave, spoteve muzikore etj.DMA (Direct Memory Access) - proces i transmetimit të një sasie të madhe të të dhënave ndërmjet diskut dhe kujtesës punuese të kompjuterit.DirectX - varg i programeve standarde për aplikacione të Microsfti-t, i dedikuar për lojra dhe aplikacione multimediale.Disk controller - kartelë e cila e lidh kompjuterin me diskun; zakonisht gjendet në pjesën e poshtme të diskut.Disk drive - njësi fizike e cila e pranon dhe e kthen diskun magnetik dhe mundëson lexim dhe shkrim të të dhënave.DOS (Disk Operating System) - njëri ndër sistemet më të njohura operative i cili është shumë përfshirës dhe shfrytëzohet nga kompjuterët personal. I prodhuar nga kompania Microsft në vitin 1982.Domain - grup i kompjuterëve emrat e të cilëve e ndajnë të njëjtën prapashtesë. Shembull: com (firmë komerciale), org (organizatë pa përfitim), gov (qeveri), edu (institucion arsimor), net (provajder i Internetit). Njësoj ekzistojnë edhe prapashtesa të cilat i identifikojnë shtetet p.sh. mk prapashtesë për Maqedoninë.Dpi (dots per inch) - pika në inç. Njësi për matjen e rezolutës së shtypjes në shtypës. Rezoluta te shtypësit amë sillet rreth 300 dpi, ndërsa te shtypësit lezër arrin deri në 1200 dpi.Double click - klikim; shtypje e dyfishtë. Klikim i shpejtë dhe lëshim i tastit të minakut dy here pa lëvizjen e minakut ndërmjet dy klikimeve.Double precision - precizitet i dyfishtë. Teknikë me të cilën paraqiten numrat me gjatësi të dyfishuar.Download - kopjim i ndonjë programi ose skedari prej ndonjë kompjuteri kryesor në kompjuterin personal.Draft quality - kualitet i shtypit, i cili është i lexueshëm, por nuk duket aq mirë për përdorim që ai dokument të botohet në ndonjë revistë ose libër. Zakonisht shfrytëzohet për nxjerrjen e kopjeve që të shkojë në korrekturë.Drag-and-drop - tërheqje dhe lëshim i tastit të minakut.Drop-down meni - Lista e urdhërave të menysë së aktivizuar, të radhitura njëra pas tjetrës.DLL (Dynamic Link Library) - grup e funksioneve të cilat shfrytëzohen gjatë programimit në Windows.EEPROM (E lectrically P rogrammable R ead O nly M emory) - çip memorizues përmbajtja e të cilit nuk mund të ndryshohet.E-mail (electronic mail) - postë elektronike. Njëri nga shërbimet më të njohura të Internetit me të cilin porositë dërgohen prej një kompjuteri në kompjuter tjetër.Embedded object - objekt i ndërvënë.EMM386.EXE - program i cili mundëson vendosjen e drajverave dhe programeve në hapësirën e lartë të memories.Emulator - emulator. Program cili i mundëson kompjuterit të zbatojë programe të shkruara për kompjuter tjetër.Encryption - shifrim. Kodim i porosisë me çka nuk mundësohet hyrje e palejuar deri te ajo.EOF (end of file) - fund i skedarit. Shenjë për fundin e skedarit, e cila shfrytëzohet si indikator se këtu kryhen të dhënat.Ethernet - rrjet lokal kompjuterik i konstruktuar prej llojit të kabllove me mundësi të bartjes deri më 10 Mbit/sec.Event - rast; paraqitje. Moment kur paraqitet ndryshimi specifik i ndonjë gjendjeje.Exchange - këmbim i informatave ndërmjet dy lokacioneve.Exchengeable disk - disk transmetues. Tip i diskut i cili montohet në shtëpizë të posaçme dhe është i transmetueshëm.Executable file - program zbatues. Skedar i cili mund të aplikohet në kompjuter.Expression - shprehje matematikore ose logjike e shkruar në gjuhën programoreEBCDIC (Extended Binary Decimal Interchange Code) - kod i cili i përdorë tetë shifra binare të krijuara nga IBM, ndërsa i paraqet shenjat (shkronjat, numrat etj.) nga kompjuteri i cili i proceson.External modem - modem i jashtëm. Modem në kuti të veçantë, kabllo dhe mbushës i cili më së shpeshti aktivizohet në portën seriale të kompjuterit.Extranet - intranet i cili u është lënë në disponim klientëve dhe blerësve të jashtëm me qëllim që t'i shohin të dhënat. Më shpesh ata janë të siguruara me shifra që të ruhet siguria e blerësve.FFan ventilator - ventilator i cili mundëson cirkulimin e ajrit nëpërmjet pjesëve kompjuterike dhe e pamundëson nxehjen e tyre.Fatal error - gabim në programin kompjuterik i cili e ndalon funksionimin e tij.Fault tolerance - tolerim i gabimeve. Aftësi e ndonjë sisitemi që ta vazhdojë funksionimin normal edhe pse ekziston problem në harduer ose softuer.Fax modem - faks modem. Modem i aftësuar të pranojë dhe të dërgojë fakse. Në këtë rast fakset janë elektronike.Fiber optics - fije optike. Mundëson shpejtësi të madhe të bartjes së të dhënave në rrjetat kompjuterike.File - skedar; fajll; datotekë. Pa marrë parasysh çfarë informate, të grumbulluar dhe të inçizuar nën një emër. Skedari mund të përmban tekst, grafikon, program etj.FAT (File Allocation Table) - tabelë e cila shërben për renditjen e skedarëve e cila gjendet në fillim të diskut dhe përmban informata për ata pjesë të diskut të cilat shfrytëzohen, pjesë të diskut të cilat nuk shfrytëzohen dhe ato të cilat nuk mund të shfrytëzohen për shkak të dëmtimit të blloqeve në disk.File control system - program i cili udhëheq me bartjen e të dhënave nga ciladoqoftë pajisje deri në ndonjë pajisje tjetër.File locking - përmbyllje e skedarit. Ndalesë që më tepër se një shfrytëzues ta ndërrojë përmbajtjen e skedarit.File protection - mbrojtje e skedarit. Komandë e kompjuterit e cila e ndalon shkruarjen dhe fshirjen e të dhënave në skedar, por e lejon leximin e tyre.Firewall - sistem rrjetor për sigurim i cili ndihmon në ndërprerjen e hyrjes së paautorizuar në sistemin kompjuterik; thjesht ky është kompjuter i lidhur në Internet dhe me të cilin zhvillohet i gjith komunikimi në Internet.Floppy disk - disk i butë, disketëFooter - tekst i cili paraqitet në pjesën e poshtme në secilën faqe.FF (Form Feed) - urdhër i cili shfrytëzohet i që ta lëviz letrën në printer në faqe të re. Zakonisht në tabelën kontrolluese të printerit gjendet një tast i cili mundëson kryerjen e funksionit përkatës.FORTRAN (FORmula TRANslation) - gjuhë programore e krijuar në kompaninë IBM e cila shfrytëzohej për programimin e aplikacioneve tekniko shkencore.Freeware - programe pa pagesë, por të mbrojtura me ligj për autorizimFAQ (Frequently Asked Question) - pyetje ose lista me pyetje dhe përgjigje të cilat janë shumë të shpeshta dhe shumë shfrytëzues ballafaqohen me këto të dhëna. Këto lista janë shumë frytdhënëse për shkak të këmbimit të informatave.GGIGO (Garbage In, Garbage Out) - princip në të cilën po qe se hyjnë të dhëna jokor-rekte dhe jovalide në kompjuter, ai do të japë rezultate jokorrekte dhe të pakuptimta.GUI (graphical user interface) - interfejs grafik i shfrytëzuar për sisteme operative. Komunikimi ndërmjet shfrytëzuesit dhe programit zhviliohet me anë të shfrytëzimit të ikonave, dritareve dhe të ngjashme. Një shembull për një iterfejs të tillë që e shfrytëzojmë është Windows-i.Guru - Njeri me kapacitet të lartë i cili dëshiron t'u ndihmojë të tjerëve në zgjedhjen e problemeve të tyre.HHacker - haker. Person për të cilin kompjuteri është hobi. Sot shumë njerëz termin haker e identifikojnë me person i cili në mënyrë të paligjshme hy në kompjuter të huaj.Halt - ndalesë. Ndalje e realizimit të operacioneve të renditura në programet kompjuterike.Hand-held computer - kompjuter i vogël që mund të mbahet edhe në dorë.Hang - rri varur. Mosfunksionim i kompjuterit. Kur kompjuteri rinë varur, i ekrani duket normal, por çfarëdo pune tjetër është e pamundur të futet në funksion.Hard copy - rezultatet e shtypura në letër.Hardware - hardueri, gjërat fizike apo të prekshme të kompjuterit.Help - ndihmë. Funksion i cili është i pranishëm në shumë programe, i cili shërben si ndihmë e shfrytëzuesit për përdorimin e programit.Hertz (Hz) - herc. Cikël në sekondë me të cilin matet shpejtësia e procesorit në kompjuter.HEX (Hexadecimal) - Sisitem numëror në matematik, në të cilin si bazë e numërimit është numri 16. Për shfaqjen e numrave përdoren shifrat 0-9 dhe shkronjat A-F. Është shumë i qëlluar për përdorimin e kalkulimeve kompjuterike.Hidden file - skedar i fshehur. Skedar i cili përmban atribute të cilat nuk lejojnë që emri i skedarit të kopjohet, të fshihet ose të shfletohet.High tech - teknologji e lartëHost computer - kompjuter kryesor me të cilin lidhen kompjuterët tjerë.Hot key - tast ose kombinim i tasteve i cili zbaton instruksion të përcaktuar pa marrë parasysh se çka punon procesori në momentin e dhënë.HTML (Hyper Text Markup Language) - format hipertekstual për punë me dokumente. Shërben për krijimin e dokumenteve WEB në internet.Hub - hab. Paisje në të cilën kyçen kompjuterët të cilët janë të lidhur në rrjet.Hyphenation - ndarje e fjalëveIIllegal - jolegal. Parametra hyrëse të cilët janë të papranuara, për shkak se nuk i përmbushin specifikacionet e vendosura në programe.Image processing - përpunim i grafikonëveImaging - proces i shkrimit të grafikës në ndonjë medium, për shembull në shirit.Implementation - implementim. Instalim i sitemit kompjuterik.Infrared - teknologji e cila shfrytëzon ndriçimin për lidhjen të kompjuterëve pa kabëll.Initialization - inicializim. Operacion për formatim të diskut ose disketës, si dhe përgatitje për shkruarjen dhe përdorimin e të dhënave.Ink-jet printer - shtypës pështyes që hedh ngjyrën në letër.Input data - të dhënat hyrëse.Insert mod - rregull për futjen e të dhënave.Install - instalim, futja fillestare e ndonjë programi në kompjuter.Instruction - instruksion. Urdhër i destinuar për mikroprocesorin.Integer - numër i plotë pa presje decimaleLLine printer - shtypës i cili shtyp përnjëherë një rresht tekst.Link- lidhje; lidhshmëri.Load - mbushje, futje e programit në memorje.LAN (Local Area Network) - rrjet lokal në kuadër të një hapësire ose ndërtese. Lidhje e dy ose më tepër kompjuterëve me kabllo me qëllim të këmbimit të informatave.Local printer - shtypës i cili është i lidhur drejtpërdrejt me një stacion punues, i cili nuk është në disponim të shfrytëzuesve tjerë të rrjetit.Login - Paraqitje në kompjuter. Në këtë rast kompjuteri kërkon nga shfrytëzuesi që të identifikohet me emrin dhe shifrën.Logoff- çlajmërim. Largim nga puna me kompjuter.Loop - cikël. Renditje të instruksioneve kompjuterike të cilat praktikohen me anë të përsëritjeve, gjersa nuk përmbushet ndonjë kusht.MMachine code - kod makine. Përmbledhje e instruksioneve kompjuterike në ndonjë kompjuter të posaçëm i cili niund ta kryejë urdhërin.Macro - makro. Serial i urdhërave të cilat kryhen me shtypjen e një tasti ose me ndonjë urdhër. Në të shumtën e rasteve i shkruan vetë shfrytëzuesi për ta lehtësuar punën gjatë përsëritjeve të një morie urdhërash.Mailbox - sandëku postar.Main program - pjesë kryesore e programit e cila i kontrollon nënprogramet.Mass storage - pajisje në të cilën mund të vendoset një numër i madh i të dhënave.Medium - medium. Bartës i të dhënave, shpesh mendohet në disketë, CD-ROM dhe të ngjashme.MMU (Memory Management Unit) - pajisje e cila udhëheq kujtesën.Merge - bashkim, kombinim i dy ose më tepër skedarëve.Message - porosi nga kompjuteri e cila informon për diçka.MIDI file - skedarë me përshkrime muzikore.MIPS (Million Instruction Per Second) -milion instuksione në sekondë. Njësi matëse për shpejtësinë me të cilën procesori i kryen instruksionet. Për shembull, procesori Pentium i cili punon në 100 MHz kryen 100 milionë instruksione në sekondë, pra 100 MIPS-a.Millisecond (ms) - milisekondë. Kohë e barabartë me pjesën e njëmijtë të sekondës. Shfrytëzohet për shprehjen e shpejtësisë te hard disqet.Mode - regjim i punës; mënyrë e punës. Njëra nga gjendjet alternative të punës së kompjuterit.MODEM (MOdulator/DEModulator) - modem. Regullator i cili të dhënat e dërguara i shndërron në sinjal telefonik, të qëlluara për lidhje të drejtpërdrejtë telefonike.Motherboard - pllaka amë e kompjuterit në të cilën janë të lidhura të gjitha elementet e harduerit.Multimedia - kombinim i tekstit me fotografi dhe zë, videoanimacion.MIME (Multipurpose Internet Mail Extensions) - standard për bashkangjitjen e skedarëve në porositë elektronike.Multitasking - aftësi e sistemit operativ që njëkohësisht të ushtrojë më shumë programe.NNetwork - rrjet i kompjuterit.NetWare - sistem operativ rrjetor i shpikur nga kompania Novell.Network adapter - adapter i rrjetit. Kartelë e cila instalohet në kompjuter përmes të cilës ai lidhet në rrjet.Network administrator - njeriu i cili e mbikëqyrë punën e rrjetit kompjuterik dhe që udhëheqë me të.Network protocol - protokoll rrjetor. Bashkësi e standardeve kompjuterike në një rrjet.Node - nyje, pika ngjitëse në rrjein kompjuterikNon-interlaced - sa i përket disa monitorëve te të cilët topi elektronik pas një kohe e kalon ekranin pa mos lëshuar asnjë vijë.Notebook computer - kompjuter i vogël me format sa një faqe e letrës.Numeric keypad - tastierë numerike.OOLE (Object Linking and Embedding) -mënyrë e këmbimit të informatave ndërmjet dy skedarëve me aplikim të njëjtë ose të ndryshëm në Windows.Off-line - i çkyçurOn-line - i kyçurODBC (Open Data Base Connectivity) - standard i cili mundëson hyrje në sisteme të ndryshme të bazave të të dhënave.Operating System - sistem operativ. Softuer i cili është lidhje ndërmjet shfrytëzuesit dhe kompjuterit.Optical cable - kabëll optik për lidhje rrjetore të kompjuterëve me të cilin arihet shpejtësi e madhe në përcjelljen e të dhënave.OCR (Optical Character Recognition) - njohje e simboleve optike. Program i cili identifikon shenjat e shkruara dhe ato të shtypura dhe pastaj krijon skedar tekstual.OEM (Original Equipment Manifacturer) - prodhues i komponenteve të ndryshëm, të cilët pastaj lidhen me klientin, e emri i tij figuron në kompjuter.Overflow - tejkalim. Gjendje e cila paraqitet si rezultat i operacionit aritmetik; e tejkalon kapacitetin e kujtesës për ruajtjen e rezultatit.Overload - ngarkim i tepërt. Ngarkim më i j madh sesa pajisja; mund ta mban atë për të cilën është konstruktuar.Overstrike - nënvizim.Overtype - shkrim përmbi tekst.Overwrite - mbulim i informatës e cila më parë ka qenë në atë vend.PPage break - ndërprerje e faqes. Vend ku mbaron një faqe dhe fillon faqja tjetër.Page layout - pamje e faqesPpm (pages per minute) - faqe në minute. Njësi matëse e shpejtësisë së shtypësit gjatë shtypjes.Pagination - operacion automatik te programet për përpunimin e tekstit, i cili shërben për renditjen e tekstit nëpër faqe me numerimin e tyre.Palmtop computer - kompjuter i vogël i cili mund të mbahet në një dorë.PASCAL - Paskali. Gjuhë kompjuterike.Password - Fjalë e fshehur e cila përdoret për hyrje në sistemin kompjuterik.Patch - arnim. Ndryshim i kodit programor, i cili zakonisht bëhet pas mbarimit të softuerit me qëllim që të përmirësohen disa gabime.Path name - emri i datotekës së bashku me rrugën me të cilën arihet deti tek ajo.Pause - pauzë. Tast ose urdhër i cili përkohësisht e ndërpren punën e ndonjë programi.Peer-to-peer - rrjet lokal ku çdo kompjuter i kyçur është i barabartë. Në rrjet nuk ekziston server.Peripheral device - pajisje e harduerit e cila kyçet në kompjuter.Permanent SWAP file - skedar i përhershëm në Windows me të cilin shtresohen të dhënat dhe instruksionet programore kur nuk mund të vendosen në kujtesën RAM.PCMCIA (Personal Computer Memory Card International Association) - komitet i cili krijoj standarde për memorje me kapacitet më të madh e aplikuar te kompjuterët laptop.PIXEL (Picture Element) - Element më i vogël i monitorit kompjuterik i cili mundë të kontroliohet. Sa më i madh të jetë numri i pikselave, aq më e mirë është rezoluta.Pirate - person i cili merret me formën ilegale të kopjimit të softuerave.Plasma display - teknologji e përdorur për konstruimin e ekranit te kompjuterët laptop.Plotter - vizatues. Pajisje e cila shërben për vizatimin e rezultateve të përfituara nga kompjuteri.Plug and play - kyçe dhe puno. Pajisje të cilat kompjuteri automatikisht i detekton dhe i instalon drajverat e nevojshëm në të.Pointer - tregues. Fotografi e vogël në ekran, zakonisht në formë të shigjetës; lëvizjet e saja kontrollohen nëpërmjet minakut.Port - portë; lidhje; hyrje.Portability - përcjellshmëri. Cilësi e programave kompjuterike që të mund të adaptohen në lloj-lloj tipash të kompjuterëve.Power supply - furnizues i rrymes te kompjuteri.Print queue - pritje, rend për shtyp.Print server - zakonisht njëri prej kompjuterëve në rrjet i cili dirigjon me të gjitha kërkesat për shtyp dhe me të gjithë shtypësit që janë të lidhura në rrjet.Printer driver - softuer i cili i mundëson kompjuterit që të punojë me shtypësin.Procedure - rradhitje e instruksioneve kompjuterike të cilat bashkarisht veprojnë për një nevojë dhe detyrë të caktuar.Processing - përpunim i të dhënave.Programming language - gjuhë programore me të cilën programeri e shkruan programin kompjuterik.Prompt - shenjë për thirrje; shërben për shkruarjen e urdhërave.Purge - shlyerje pas së cilës të dhënat e shlyera nuk mund të kthehen më.QQuery - pyetje. Instruksion kompjuterik i cili i parashtron pyejte bazës së të dhënave.Quit - ndalje. Urdhër me të cilën para kohe ndalet ekzekutimi i programit.QWERTY - tastier në të cilën rreshti më i lartë i saj fillon me shkronjat Q, W, E, R, T, Y. Ekzistojnë edhe lloje tjera të tastierëve si per shembull QWERTZ.RRadio button - radio sustë. Mund të zgjedhim vetëm një sustë të këtij lloji në program.RAM (Random Access Memory) - kujtesa kryesore kompjuterike në të cilën janë të vendosura të dhënat të cilat përpunohen.Read-only - vetëm lexim. Të dhënat mund të lexohen, por jo edhe të ndryshohen.ROM (Read Only Memory) - kujtesa e pashlyeshme nga e cila mund të lexohen të dhënat.RTC (Real Time Clock) - Çip kompjuterik i cili ka funksion të orës që ta informojë kompjuterin për kohën e saktë, datën dhe vitin.Reboot - përsëri startim të kompjuterit, zakonisht për shkak të rënies së sistemit.Record - grup i të dhënave të cilat i takojnë një grupacioni. Për shembull, emri i ndonjërit, mbiemri, adresa dhe numri i telefonit.Recover - kthim në gjendjen normale të punës pas paraqitjes së gabimit në sistem.RAID (Redundant Array of Inexpensive Drives) - kombinim i më shumë disqeve me qëllim që të rritet siguria e të dhënave nga ndonjë humbje e paparashikuar.Refresh rate - shpejtësi për freski. Numër maksimal i fotografive që mund të shfaqen në ndonjë monitor për një sekondë. Paraqitet me herc.RDBMS (Relational Data Base Management System) - sistem për udhëheqjen e bazave të të dhënave.Remote computer - kompjuter i larguar.Remote control program - program me komandim prej së largu.Repeat delay - koha e nevojshme që të shtypet një tast e që të paraqitet karakteri i cli përgatitet që të dale në ekran.Reset button - sustë për resetim. Sustë në pjesën e përparme të shtëpizës së kompjuterit e cila shërben për vënien e sistemit në gjendjen fillestare të saj.Resolution - qartësi e përshkruarjes në ekran apo në shtypës.Response time - kohë për përgjigje nga ana e kompjuterit për ndonjë kërkesë përkatëse.Restart - startim i përsëritur i kompjuterit.Retreive - gjetje dhe ndarje në veçanti e ndonjë informate të përcaktuar.Retry - orvatje e sërishme për të kryer ndonjë instruksion të programit.Ring network - rrjet unazor.RJ-45 - konektor i cili i ngjan lidhjes telefonike, por ka 8 tela në vend që të ketë 4.Root directory - direktoriumi kryesor i një disku.Router - udhërëfyes. Pajisje rrjetore e cila i dërgon të dhënat në rrjet duke e zgjedhur rrugën më të mirë.SSafe mode - gjendje në të cilën startohet Windows-i kur paraqitet ndonjë konflikt në harduer.Save - shkrim i të dhënave në disk, ku nuk mund të humben pas mbylljes së kompjuterit.Scanner - skener. Mjet i cili në mënyrë optike lexon ndonjë dokument dhe e shndërron në skedar grafiko-digjital.Screen - ekran.Scroll - lëvizje e tekstit lart-poshtë.Search engine - program për kërkimin e të dhënave. Makina më të njohura për kërkim në internet janë: Yahoo, Altavista, Google etj.Server - kompjuter në rrjet i cili disa nga resurset e veta i vë në disponim të ndonjë kompjuteri tjetër.Session - koha në të cilën një shfrytëzues e kalon në rrjet.Set up - një sistem të vihet në gjendje pune.Shared file - skedar i përbashkët.Shut down - kryerje e punës së një sistemi operativ të kompjuterit ose çkyçje e kompjuterit.SMTP (Simple Mail Transfer Protocol) - protokoll i cili shfrytëzohet për udhëheqjen e këmbimit të postës elektronike ndërmjet dy kompjuterëve.Slave - i nënshtruar. Kompjuter i cili është i kontrolluar nga një kompjuter tjetër.Software - të gjitha programet të cilat mund të shfrytëzohen në një kompjuter.Software development tool - vegla për zhvillimin e programeve.Sort - renditje e të dhënave me radhitje të re.Sound card - kartë për zërim.Storage - kujtesë.String - varg i shenjave.SQL (Structured Query Language) - pako e programeve për udhëheqjen e bazave të të dhënave.Switch - ndërprerës.System software - softuer sistemor (p.sh. MS-DOS, Windows etj).English-Albanian dictionary > Fjalor i shkurtër terminoiogjik i informatikës
-
8 analysis
1) анализ; исследование2) расчёт•- analysis of behavior
- analysis of queues
- analysis of variance
- approximate analysis
- approximation analysis
- aspectological analysis
- automated analysis
- automated data analysis
- automatic document analysis
- best-fit analysis
- bottom-up analysis
- buckling analysis
- check analysis
- citation analysis
- cluster analysis
- comparative economic analysis
- compound flow analysis
- computer simulation analysis
- computer-aided design and analysis
- content analysis
- continuous analysis
- cost-effectiveness analysis
- deformation analysis
- design analysis
- diagnostic analysis
- dimensional analysis
- document analysis and synthesis
- dynamic analysis
- economic analysis
- end-point analysis
- error analysis
- facet analysis
- factory flow analysis
- failure cause analysis
- failure tree analysis
- fault analysis
- FEM analysis
- finite element analysis
- frequency analysis
- frequency domain analysis
- frequency-response analysis
- full grey scale analysis
- functional analysis
- grain size analysis
- grammatical analysis
- graphical analysis
- group analysis
- harmonic analysis
- incident sequence analysis
- information analysis
- integrated analysis
- kinematic analysis
- lexical analysis
- line analysis
- management analysis
- mean-value analysis
- metal surface alloy compositional analysis
- microprobe analysis
- model analysis
- morphological analysis
- multiple regression analysis
- network analysis
- numerical analysis
- on-board analysis
- operation analysis
- performance analysis
- predictive analysis
- production flow analysis
- quantitative analysis
- regression analysis
- reliability analysis
- sampling analysis
- semantic analysis
- semantic-syntactic analysis
- sensitivity analysis
- signature analysis
- simulation analysis
- spectral analysis
- speech analysis
- stability analysis
- statistical analysis
- strain analysis
- strength analysis
- stress analysis
- structural analysis
- structure analysis
- structured analysis
- subject analysis
- subpixel level full grey scale analysis
- syntactic analysis
- system analysis
- time domain analysis
- time-and-frequency analysis
- time-series analysis
- tooth contact analysis
- transient analysis
- trend analysis
- tridimensional analysis
- variation simulation analysis
- vectorial analysis
- vibration analysis
- what if analysis
- X-ray structural analysisEnglish-Russian dictionary of mechanical engineering and automation > analysis
-
9 description
1) описание; характеристика2) лог. дескрипция•- alphanumeric description
- alphameric description
- behavior description
- bit-level description
- database description
- data-flow description
- design description
- formal description
- forwarding description
- graphical description
- instance description
- levelized circuit description
- problem description
- quasiformal description
- register transfer level description
- RTL description
- structural description
- syntactic description
- system board description
- system description
- textual description
- word-level descriptionEnglish-Russian dictionary of computer science and programming > description
-
10 tool
tu:l
1. сущ.
1) инструмент;
резец
2) станок;
орудие (тж. перен.) ∙ Syn: implement a bad workman quarrels with his tools посл. ≈ мастер глуп, нож туп;
у плохого мастера всегда инструмент виноват
2. гл.
1) действовать( орудием)
2) обтесывать, обрабатывать (камень, металл)
3) вытиснять узор (напр., на коже)
4) разг. ехать или везти в экипаже ∙ tool up инструмент - carpenter's * плотницкий инструмент - garden /gardening, gardener's/ * садовый инструмент - small *s мелкий инструмент - hand * ручной инструмент - pneumatic /air/ * пневматический инструмент - power * автоматический инструмент - planishing * шлифовальный инструмент - * set, set of *s набор инструментов - * engineering технология изготовления инструмента приспособление, оборудование - platelayer's /tracklaying/ *s приспособление для укладки железнодорожного полотна /пути/;
путеукладчик - drilling * буровое оборудование - remote handling * дистанционный манипулятор, телеманипулятор станок режущий инструмент (тж. cutting *) резец пособие, руководство - reference * справочное руководство - bibliographical * библиографический справочник тиснение( на коже, переплете) pl комплект штампа (пуансон и матрица) обыкн. pl орудия труда - the *s of one's trade средства труда - books are the *s of a scholar книги - орудия труда ученого средства - the *s of oratory средства ораторского искусства - the chief *s of a critic основные средства литературной критики - you have to learn the *s of your trade без практических навыков невозможно овладеть специальностью обыкн. (презрительное) орудие (в чьих-л. руках), марионетка - a mere * всего-навсего орудие;
не больше чем пешка - to make smb. one's * превратить кого-л. в (послушное) орудие (своих замыслов) - he is the * of the boss он марионетка в руках хозяина, он делает все, что велит хозяин (студенческое) (жаргон) зубрила( непристойное) мужской половой орган, член > to down *s прекращать работу, (за) бастовать > to play with edged *s играть с огнем > a bad workman quarrels with his *s (пословица) у плохого работника во всем виноват инструмент действовать (орудием, инструментом) подвергать механической обработке обтесывать (камень) оборудовать( инструментами, станками и т. п.) вытиснять узор (на коже, переплете) (разговорное) везти кого-л. (в экипаже и т. п.) - let me * you down to the station давайте я отвезу вас на станцию ехать (в экипаже и т. п.;
тж. to * along) analytical ~ вчт. аналитическое средство authoring ~s вчт. средства для автоматизации творческой работы back-end ~s вчт. средства конечных этапов САПР a bad workman quarrels with his tools посл. = мастер глуп, нож туп;
у плохого мастера всегда инструмент виноват computational ~ вчт. вычислительный аппарат debug ~ вчт. отладчик design ~s вчт. средства проектирования development ~s вчт. средства разработки front-end ~s вчт. инструментальные средства начальных этапов graphical ~s вчт. графические средства knowledge engineering ~s вчт. инструментальные средства инженерии знаний ~ станок;
to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться;
to play with edged tools = играть с огнем policy ~ политический инструмент policy ~ средство осуществления policy ~ средство проведения политики programming ~ вчт. программное средство ~ станок;
to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться;
to play with edged tools = играть с огнем software ~s вчт. вспомогательные программы tool разг. везти в экипаже;
tool up оборудовать (инструментами, станками фабрику и т. п.) ~ вытиснять узор (на переплете, коже и т. п.) ~ действовать (орудием, инструментом) ~ разг. ехать в экипаже ~ инструмент ~ вчт. инструмент ~ механизм (напр. спроса и предложения) ~ механизм ~ обтесывать (камень) ;
обрабатывать резцом (металл) ~ орудие (в чьих-л. руках) ~ орудие ~ рабочий (ручной) инструмент;
резец ~ способ, средство ~ способ ~ средство ~ вчт. средство ~ станок;
to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться;
to play with edged tools = играть с огнем ~ expert system вчт. пустая экспертная система, инструментальная экспертная система tool разг. везти в экипаже;
tool up оборудовать (инструментами, станками фабрику и т. п.) ~s вчт. вспомогательные программы ~s вчт. инструментарий tools: tools орудия труда -
11 terminal
2) нефт. тупиковый резервуарный парк3) нефт. перевалочная база4) ж.-д., мор. терминал5) аэровокзал9) концевая муфта ( кабеля)11) оконечное устройство, терминал || оконечный, терминальный12) вчт. конечный слог; конечное слово15) мор. причал16) порт назначения•-
air freight terminal
-
air terminal
-
alphanumeric terminal
-
alphameric terminal
-
area composition terminal
-
ASCII terminal
-
asynchronous terminal
-
audio terminal
-
axial terminal
-
battery terminal
-
block terminal
-
BTR terminal
-
buffered terminal
-
bulk terminal
-
cable terminal
-
carrier terminal
-
cathode-ray tube terminal
-
cell terminal
-
character terminal
-
circuit terminal
-
coil terminals
-
cold storage terminal
-
color graphic terminal
-
communications terminal
-
communication terminal
-
computer terminal
-
condenser-type terminal
-
conductor terminal
-
congested terminal
-
connection terminal
-
console terminal
-
container terminal
-
control terminal
-
copy input terminal
-
correcting terminal
-
CRT terminal
-
data terminal
-
data-entry terminal
-
dedicated memory terminal
-
deep-sea terminal
-
design terminal
-
desktop terminal
-
destination terminal
-
dial-up terminal
-
digital terminal
-
direct memory access terminal
-
discharge terminal
-
display terminal
-
distribution terminal
-
dry gas terminal
-
dumb terminal
-
earth terminal
-
edge terminal
-
Edison screw terminal
-
editing terminal
-
edit terminal
-
executive terminal
-
feedthrough terminal
-
floating terminal
-
freight terminal
-
gas pipeline terminal
-
gas terminal
-
gateway terminal
-
general cargo terminal
-
graphical terminal
-
graphic terminal
-
gravity loading terminal
-
ground terminal
-
group terminal
-
handheld terminal
-
hardcopy terminal
-
high intelligent terminal
-
high-voltage terminal
-
home terminal
-
initiating terminal
-
input terminal
-
insertion terminal
-
insert terminal
-
intelligent terminal
-
interactive terminal
-
intermodal terminal
-
junction terminal
-
keyboard terminal
-
lead terminal
-
light-wave terminal
-
line terminal
-
loading terminal
-
lug terminal
-
machine interface terminal
-
main terminals
-
makeup terminal
-
marine terminal
-
markup terminal
-
master terminal
-
measuring terminal
-
mobile terminal
-
multipoint terminal
-
negative terminal
-
network terminal
-
neutral terminal
-
nonintelligent terminal
-
office terminal
-
offshore terminal
-
oil-loading terminal
-
on-premise terminal
-
onshore terminal
-
output terminal
-
package terminal
-
packet-mode terminal
-
packet terminal
-
page view terminal
-
passenger terminal
-
phase terminal
-
pin-type terminal
-
pin terminal
-
plug terminal
-
point-of-sale terminal
-
pole terminal
-
port terminal
-
positive terminal
-
printer terminal
-
programmable terminal
-
prong-type terminal
-
prong terminal
-
quiescent terminal
-
radio terminal
-
railway terminal
-
raster-scan graphic terminal
-
receiving terminal
-
remote terminal
-
ring terminal
-
route terminal
-
sales gas terminal
-
screw terminal
-
sea terminal
-
secured terminal
-
shopfloor terminal
-
slave terminal
-
smart terminal
-
snap terminal
-
softcopy terminal
-
spade-type terminal
-
spade terminal
-
split terminal
-
stand-alone terminal
-
subscriber terminal
-
supply terminal
-
switching terminal
-
synchronous terminal
-
system control terminal
-
tab terminal
-
tanker terminal
-
tape correction terminal
-
telecommunications terminal
-
telecommunication terminal
-
teller terminal
-
testing terminal
-
test terminal
-
text editing terminal
-
text input terminal
-
touch-sensitive terminal
-
touch terminal
-
transfer terminal
-
transshipment terminal
-
typesetting terminal
-
unloading terminal
-
user terminal
-
video display terminal
-
video terminal
-
virtual terminal
-
voice terminal
-
welding terminals
-
wire terminal
-
wiring terminal
-
work-station factory terminal
-
wrapping terminal
-
wrap terminal
-
zero terminal -
12 manager
1) администратор; менеджера) руководитель; управляющий2) устройство управления; блок управления•- computer operations manager
- configuration manager
- database manager
- data processing manager
- design tool manager
- device manager
- download manager
- employee evaluator and salary manager
- enterprise storage manager
- expanded memory manager
- extended memory manager
- file manager
- graphical data display manager
- graphics environment manager
- LAN network manager
- library manager
- logical volume manager
- mailing list manager
- memory manager
- micro manager
- personal application manager
- personal information manager
- phase manager
- project manager
- record manager
- resource manager
- system account manager -
13 manager
1) администратор; менеджера) руководитель; управляющий2) устройство управления; блок управления•- configuration manager
- data processing manager
- database manager
- design tool manager
- device manager
- download manager
- employee evaluator and salary manager
- enterprise storage manager
- expanded memory manager
- extended memory manager
- file manager
- graphical data display manager
- graphics environment manager
- LAN network manager
- library manager
- logical volume manager
- mailing list manager
- manager of managers
- memory manager
- micro manager
- personal application manager
- personal information manager
- phase manager
- project manager
- record manager
- resource manager
- system account managerThe New English-Russian Dictionary of Radio-electronics > manager
-
14 analysis
n1) (pl analyses)2) анализ, изучение, исследование3) статистическая таблица (цифровой материал)
- accuracy analysis
- activity analysis
- aggregate analysis
- approximate analysis
- balance-sheet analysis
- batch analysis
- benefit-risk analysis
- break-even analysis
- budget analysis
- business analysis
- business cycle analysis
- careful analysis
- cash flow analysis
- check analysis
- commodity analysis
- comparative analysis
- competitiveness analysis
- complete analysis
- complex analysis
- comprehensive analysis
- computer-aided analysis
- consumer analysis
- continuous analysis
- contrastive analysis
- cost analysis
- correlation analysis
- cost-benefit analysis
- cost-effectiveness analysis
- cost-performance analysis
- cost-sensitivity analysis
- country collectibility analysis
- critical path analysis
- cross-impact analysis
- cyclical analysis
- data analysis
- decision analysis
- decision-flow analysis
- demand analysis
- demand-consumption analysis
- demand-supply analysis
- design analysis
- detailed analysis
- diagnostic analysis
- discriminant analysis
- discriminatory analysis
- downward analysis
- ecological analysis
- economic analysis
- economical analysis
- empirical analysis
- end-point analysis
- engineering analysis
- engineering-economic analysis
- environmental analysis
- equipment quality analysis
- error analysis
- ex ante analysis
- expenses analysis
- ex post analysis
- express analysis
- factor analysis
- failure analysis
- feasibility analysis
- field analysis
- field complaint analysis
- field return analysis
- financial analysis
- financial ratio analysis
- financial statement analysis
- fiscal analysis
- flow-of-funds analysis
- formal analysis
- functional-cost analysis
- fundamental analysis
- funds analysis
- game-theoretic analysis
- gap analysis
- global analysis
- graphical analysis
- gross profit analysis
- horizontal analysis
- income analysis
- income-expenditure analysis
- in-depth analysis
- indicator analysis
- input-output analysis
- interaction analysis
- interindustry analysis
- inventory analysis
- investment analysis
- job analysis
- laboratory analysis
- least-square
- liquidity preference analysis
- long-run analysis
- loss analysis
- lot analysis
- macroeconomic analysis
- maintainability analysis
- maintenance analysis
- marginal analysis
- market analysis
- marketing cost analysis
- marketing plan analysis
- market opportunity analysis
- market situation analysis
- market structure analysis
- market trend analysis
- mechanical analysis
- media analysis
- money-flow analysis
- motion analysis
- motivation research analysis
- needs analysis
- network analysis
- normative analysis
- numerical analysis
- observational analysis
- on-line analysis
- operating analysis
- operating cost analysis
- operation analysis
- opportunity analysis
- order analysis
- organizational structure analysis
- overhead analysis
- partial analysis
- performance analysis
- performance degradation analysis
- periodic analysis
- pilot analysis
- population analysis
- portfolio analysis
- preinvestment analysis
- preliminary analysis
- price analysis
- primary analysis
- priority analysis
- process analysis
- product analysis
- product quality analysis
- profit analysis
- profitability analysis
- qualitative analysis
- quality analysis
- quality cost analysis
- quantitative analysis
- queueing analysis
- quick analysis
- ranging analysis
- rapid analysis
- ratio analysis
- real-time analysis
- relevance analysis
- reliability analysis
- reliability variation analysis
- risk analysis
- safety analysis
- sales analysis
- sales mix analysis
- sample analysis
- sampling analysis
- savings-investment analysis
- scrap-cost analysis
- sensitivity analysis
- sequential analysis
- short-cut analysis
- short-run analysis
- short-term analysis
- simulation analysis
- solvency analysis
- statement analysis
- statistical analysis
- stock analysis
- structural analysis
- subjective analysis
- supply analysis
- system's analysis
- tabular analysis
- team analysis
- thorough analysis
- time analysis
- time-series analysis
- total time analysis
- trade-off analysis
- trend analysis
- transaction cost analysis
- upward trend analysis
- value analysis
- value engineering analysis
- variance analysis
- vector analysis
- weather analysis
- worst-case analysis
- workload analysis
- X-ray analysis
- analysis by economic sector
- analysis of accounts
- analysis of assets and liabilities by maturities
- analysis of business activity
- analysis of corporate cash flows
- analysis of economic activity
- analysis of the economic performance of an enterprise
- analysis of feasibility
- analysis of foreign currency position
- analysis of the future development
- analysis of indices dynamics
- analysis of the market situation
- analysis of prediction
- analysis of profitability
- analysis of results
- carry out analysis
- make analysisEnglish-russian dctionary of contemporary Economics > analysis
-
15 output
1. выход; вывод/ выходной, на выходе4. выходные данные; результат <напр. вычислений>acceleration outputaccelerometer outputcommand outputcontroller outputdemand outputdesign outputsdisplacement outputfilter outputforce outputgraphical outputmeasurement outputspitch channel outputplant outputpressure outputresponse outputsensed outputsensor outputsimulation outputstep outputstick outputsurface command outputsystem outputtabular outputthrust outputtorque outputvelocity outputvisual outputwings-level outputwork output -
16 tool
[tu:l]analytical tool вчт. аналитическое средство authoring tools вчт. средства для автоматизации творческой работы back-end tools вчт. средства конечных этапов САПР a bad workman quarrels with his tools посл. = мастер глуп, нож туп; у плохого мастера всегда инструмент виноват computational tool вчт. вычислительный аппарат debug tool вчт. отладчик design tools вчт. средства проектирования development tools вчт. средства разработки front-end tools вчт. инструментальные средства начальных этапов graphical tools вчт. графические средства knowledge engineering tools вчт. инструментальные средства инженерии знаний tool станок; to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться; to play with edged tools = играть с огнем policy tool политический инструмент policy tool средство осуществления policy tool средство проведения политики programming tool вчт. программное средство tool станок; to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться; to play with edged tools = играть с огнем software tools вчт. вспомогательные программы tool разг. везти в экипаже; tool up оборудовать (инструментами, станками фабрику и т. п.) tool вытиснять узор (на переплете, коже и т. п.) tool действовать (орудием, инструментом) tool разг. ехать в экипаже tool инструмент tool вчт. инструмент tool механизм (напр. спроса и предложения) tool механизм tool обтесывать (камень); обрабатывать резцом (металл) tool орудие (в чьих-л. руках) tool орудие tool рабочий (ручной) инструмент; резец tool способ, средство tool способ tool средство tool вчт. средство tool станок; to sharpen one's tools готовиться, подготавливаться; to play with edged tools = играть с огнем tool expert system вчт. пустая экспертная система, инструментальная экспертная система tool разг. везти в экипаже; tool up оборудовать (инструментами, станками фабрику и т. п.) tools вчт. вспомогательные программы tools вчт. инструментарий tools: tools орудия труда
См. также в других словарях:
Graphical system design — is a modern approach to designing, prototyping, and deploying embedded systems that combines open graphical programming with COTS hardware to dramatically simplify development, resulting in higher quality designs with a migration to custom design … Wikipedia
Design for Six Sigma — (DFSS) is a separate and emerging business process management methodology related to traditional Six Sigma. While the tools and order used in Six Sigma require a process to be in place and functioning, DFSS has the objective of determining the… … Wikipedia
System Shock 2 — Developer(s) Irrational Games Looking Glass Studios Publisher(s) Electronic Arts … Wikipedia
Graphical language — is an emergent concept. Language in any form, whether spoken, written (that is, the counterpart of a spoken language), or graphically manifested, is a system of communication and reasoning using representation, metaphor, logical grammar and… … Wikipedia
Graphical user interface — Screenshot of KDE Plasma Desktop GUI. A screenshot of the GNOME Shell GUI … Wikipedia
Design Rationale — In the survey on design rationale (DR) for software engineering [Jarczyk, Loffler Shipman, Design Rationale for Software Engineering: A Survey] the authors give a very clear definition to design rationale, it is “the explicit listing of decisions … Wikipedia
Design rationale — A Decision Based Design Structure, which spans the areas of Engineering Design, Design Rationale and Decision Analysis. A Design Rationale is an explicit documentation of the reasons behind decisions made when designing a system or artifact. As… … Wikipedia
Design Patterns — Not to be confused with the concept of a Design pattern. Design Patterns: Elements of Reusable Object Oriented Software … Wikipedia
graphical user interface — a software interface designed to standardize and simplify the use of computer programs, as by using a mouse to manipulate text and images on a display screen featuring icons, windows, and menus. Also called GUI. * * * ▪ computing Introduction… … Universalium
Graphical Environment Manager — Infobox OS name = GEM caption = GEM 1.1 Desktop developer = Digital Research, Inc. / Lee Jay Lorenzen family = Not Applicable source model = Open source latest release version = GEM/3 3.11 latest release date = 3 November 1988 kernel type = Not… … Wikipedia
System identification — In control engineering, the field of system identification uses statistical methods to build mathematical models of dynamical systems from measured data. System identification also includes the optimal design of experiments for efficiently… … Wikipedia